Σχέδιο «στραγγαλισμού» στην Οδησσό - Η Ρωσία τελειώνει την Ουκρανία από τη Μαύρη Θάλασσα και τις παγκόσμιες αγορές

Η Ρωσία δεν επιδιώκει απλώς να πλήξει την Οδησσό. Σύμφωνα με ανάλυση του Atlantic Council, η στρατηγική της Μόσχας φαίνεται να στοχεύει σε κάτι πολύ ευρύτερο: τη μετατροπή της μεγαλύτερης ουκρανικής λιμενικής πόλης της Μαύρης Θάλασσας σε μια de facto περίκλειστη περιοχή, αποκόπτοντας την Ουκρανία από τη βασική της πύλη προς το διεθνές εμπόριο.

Η Οδησσός από σύμβολο αντοχής σε στόχο υψηλής αξίας

Για μεγάλο διάστημα μετά την έναρξη της ρωσικής εισβολής, η Οδησσός συνέχιζε να εκπέμπει μια αίσθηση κανονικότητας. Το στάδιο Chornomorets, λίγα μόλις μέτρα από το λιμάνι, παρέμενε σε λειτουργία, συμβολίζοντας την ανθεκτικότητα της πόλης απέναντι στις συνεχείς απειλές.
Ωστόσο, στις αρχές Αυγούστου η κατάσταση άλλαξε αισθητά.
Ρωσικά drones έπληξαν περιοχές του ιστορικού κέντρου, προκαλώντας ζημιές σε κατοικίες, πολιτιστικούς χώρους και επιχειρήσεις. Στις 7 Αυγούστου το ίδιο το στάδιο υπέστη σοβαρές ζημιές, ενώ ακολούθησαν επιθέσεις σε σιδηροδρομικές υποδομές της περιοχής.

Στόχος το λιμάνι και οι γραμμές ανεφοδιασμού

Οι επιθέσεις δεν περιορίζονται στις λιμενικές εγκαταστάσεις.
Παράλληλα με τα πλήγματα στα εμπορικά λιμάνια και στις θαλάσσιες διαδρομές, η Ρωσία στοχοποιεί δρόμους, γέφυρες και σιδηροδρομικά δίκτυα που συνδέουν την Οδησσό με την υπόλοιπη Ευρώπη.
Οι τοπικές αρχές έχουν καταγράψει περισσότερες από 70 επιθέσεις σε λιμενικές υποδομές και πάνω από 60 πλήγματα σε εμπορικά πλοία. Αρκετοί ναυτικοί έχουν χάσει τη ζωή τους, ενώ ολοένα και περισσότερα πλοία αποφεύγουν να προσεγγίσουν τα ουκρανικά λιμάνια.
Το αποτέλεσμα είναι η σταδιακή παράλυση της σημαντικότερης εμπορικής πύλης της χώρας.

Η απειλή για τα ουκρανικά σιτηρά και την παγκόσμια αγορά τροφίμων

Η χρονική συγκυρία θεωρείται ιδιαίτερα κρίσιμη, καθώς συμπίπτει με την περίοδο εξαγωγής της ουκρανικής αγροτικής παραγωγής.
Η Οδησσός και τα γειτονικά λιμάνια διαχειρίζονται υπό κανονικές συνθήκες περίπου το 60% των μηνιαίων ουκρανικών εξαγωγών, συνολικής αξίας περίπου 3,5 δισ. δολαρίων.
Σήμερα, εκατομμύρια τόνοι σιτηρών κινδυνεύουν να παραμείνουν αποθηκευμένοι ή να χαθούν, αντί να φτάσουν στις διεθνείς αγορές. Η εμπειρία του 2022 παραμένει νωπή, όταν ο αποκλεισμός των ουκρανικών λιμανιών προκάλεσε εκτίναξη των τιμών τροφίμων και αύξησε δραματικά τον κίνδυνο επισιτιστικής ανασφάλειας σε δεκάδες εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως.

Οικονομική ασφυξία και φόβος νέου μεταναστευτικού κύματος

Η αποδυνάμωση της ναυτιλιακής δραστηριότητας πλήττει όχι μόνο τον αγροτικό τομέα αλλά και τη βιομηχανία, τις μεταφορές και τις υπηρεσίες της Οδησσού.
Ναυτικές σχολές αδειάζουν, μεταφορικές εταιρείες κλείνουν και χιλιάδες θέσεις εργασίας απειλούνται. Οι εναλλακτικές χερσαίες διαδρομές μέσω της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν μπορούν να υποκαταστήσουν τις δυνατότητες των λιμανιών, ενώ δημιουργούν πρόσθετες πολιτικές και οικονομικές τριβές με τις γειτονικές χώρες.
Καθώς πλησιάζει ο χειμώνας, πολλοί κάτοικοι εξετάζουν ήδη το ενδεχόμενο να εγκαταλείψουν την πόλη. Αναλυτές προειδοποιούν ότι μια περαιτέρω επιδείνωση των συνθηκών θα μπορούσε να προκαλέσει νέο κύμα μεταναστευτικών ροών προς την Ευρώπη.

Η αδυναμία αεράμυνας και ο δύσκολος χειμώνας

Η Ουκρανία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρές ελλείψεις σε συστήματα αεράμυνας, ενώ η παγκόσμια διαθεσιμότητα πυραύλων Patriot παραμένει περιορισμένη.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η Οδησσός δύσκολα θα λάβει στο άμεσο μέλλον την προστασία που απαιτείται για να αναχαιτίσει τη ρωσική εκστρατεία πυραυλικών και μη επανδρωμένων επιθέσεων.
Η προοπτική ενός ακόμη χειμώνα με διακοπές ηλεκτροδότησης, θέρμανσης και ύδρευσης εντείνει την ανησυχία των κατοίκων, την ώρα που οι ρωσικές επιθέσεις συνεχίζονται με αμείωτη ένταση.

Ο ρόλος της Τουρκίας στη Μαύρη Θάλασσα

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Τουρκία εμφανίζεται ως ένας από τους λίγους παράγοντες που μπορούν να διατηρήσουν ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας μεταξύ Μόσχας και Κιέβου.
Η Άγκυρα είχε διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στη συμφωνία για τον διάδρομο εξαγωγής σιτηρών το 2022 και σήμερα επιδιώκει μια νέα συμφωνία που θα περιορίσει τις επιθέσεις κατά εμπορικών πλοίων στη Μαύρη Θάλασσα.
Για τον Recep Tayyip Erdogan, μια ενδεχόμενη διαμεσολάβηση που θα οδηγούσε σε αποκλιμάκωση ή ακόμη και σε ειρηνευτική συμφωνία θα αποτελούσε σημαντική γεωπολιτική επιτυχία.

Μια χώρα με ακτογραμμή που κινδυνεύει να γίνει περίκλειστη

Η Ρωσία επιχειρεί να δημιουργήσει μια νέα πραγματικότητα στη Μαύρη Θάλασσα: να αποστερήσει από την Ουκρανία την πρόσβαση στις θαλάσσιες εμπορικές οδύς χωρίς να χρειαστεί να καταλάβει την Οδησσό.
Εάν οι επιθέσεις συνεχιστούν με τον ίδιο ρυθμό και η Δύση δεν μπορέσει να ενισχύσει αποτελεσματικά την ουκρανική αεράμυνα, το ερώτημα που τίθεται είναι αν μια χώρα με χιλιάδες χιλιόμετρα ακτογραμμής μπορεί τελικά να μετατραπεί, στην πράξη, σε μια περίκλειστη χώρα χωρίς λειτουργική πρόσβαση στη θάλασσα.

www.bankingnews.gr